พิธีไหว้ครู 2560

พิธีไหว้ครู

เป็นพิธีกรรม ที่เป็นประเพณี ของไทยที่นิยม ปฏิบัติมาแต่สมัยโบราณ แสดงถึง ความระลึกถึง บุญคุณของครู การไหว้ครู เป็นการแสดงตน ว่าขอเป็นศิษย์ ของท่านโดยตรง

การไหว้ครู มีใช้ในหลายกิจกรรม เช่น การไหว้ครูในโรงเรียน พิธีกรรมของ โรงเรียนในวันครู การไหว้ครูมวย เป็นการไหว้ครู ด้วยลีลา ของศิลปะมวยไทย เช่นเดียวกับ กระบี่กระบอง การไหว้ครู ก่อนการแสดง ศิลปะดนตรี เช่น หนังตะลุง และการไหว้ครู ในงานประพันธ์ เรียกว่า บทไหว้ครู หรือ อาเศียรวาท (อาเศียรพาท ก็ว่า) เป็นการ กล่าวระลึกถึง บุญคุณครู และ ขอความเป็นมงคล

พิธีไหว้ครูในโรงเรียน

โดยปรกติ สถานศึกษา มักจัดพิธีไหว้ครูขึ้น ในวันพฤหัสบดี วันใดวันหนึ่ง ในราวเดือนพฤษภาคม หรือเดือนมิถุนายน

ก่อน จะใช้ ดอกไม้หลัก 3 อย่าง ในการทำพาน ซึ่งดอกไม้ ความหมายใน การระลึกคุณครู ได้แก่

หญ้าแพรก สื่อถึง ขอให้เรียนได้เร็ว เหมือนหญ้าแพรก ที่โตได้เร็ว และทน ต่อสภาพดินฟ้า อากาศ ทนต่อ การเหยียบย่ำ ซึ่งเปรียบเสมือน คำสั่งสอนของ ครูบาอาจารย์
ดอกเข็ม สื่อถึง ขอให้มี สติปัญญา เฉียบแหลม เหมือนชื่อ ของดอกเข็ม ซึ่งเป็น ปริศนาธรรมว่า ครูต้องจัด การเรียนการสอน เพื่อปลูกฝังความคิด ให้นักเรียน นักศึกษา เป็นคนฉลาด (หัวแหลม) รู้จักวิเคราะห์ วิจารณ์
ดอกมะเขือ สื่อถึง การเปรียบเทียบว่า มะเขือนั้น จะคว่ำดอก ลงเสมอ เมื่อจะออกลูก แสดงถึง นักเรียน ที่จะเรียน ให้ได้ผลดี นั้นต้อง รู้จักอ่อนน้อม ถ่อมตน เป็นคน สุภาพเรียบร้อย เหมือนมะเขือ ที่โน้มลง
ข้าวตอก เนื่องจาก ข้าวตอกเกิดจาก ข้าวเปลือกที่คั่ว ด้วยไฟอ่อนๆ ให้ร้อนเสมอกัน จนถึงจุดหนึ่ง ที่เนื้อข้างใน ขยายออก จนดันเปลือก ให้แยกออกจากกัน ได้ข้าวสีขาว ที่ขยายเม็ดออกบาน ซึ่งสามารถ นำไปประกอบพิธีกรรม หรือทำขนมต่างๆได้ ดังนั้น ข้าวตอก จึงเป็นสัญลักษณ์ ของความมีระเบียบ วินัย หากใครสามารถทำ ตามกฎระเบียบ เอาชนะความซุกซน และความเกียจคร้าน ของตัวเองได้ ก็จะเหมือนข้าวตอก สีขาวที่ถูกคั่ว ออกจากข้าวเปลือก

สถานที่

โต๊ะหมู่บูชา โดยตั้งไว้ที่สูง บนเวทีชิดด้านหลัง ข้างหน้ามี กระถางดอกไม้ และธูปเทียน และ โต๊ะ เพื่อวางพานดอกไม้และ ธูปเทียนที่นำมาบูชา หนังสือ เพื่อให้ประธานเจิม โดยเอาหนังสือ วางไว้บนพาน บนโต๊ะเล็ก หน้าที่บูชา ที่นั่งประธาน และ คณาจารย์ จัดไว้ข้าง ๆ ที่บูชา

พิธีการ

เมื่อประธานมาถึง ให้กราบ ทำความเคารพ จนกว่าคุณครู ทุกท่านจะผ่าน ไปหมดทุกคน ให้ประธาน จุดธูปเทียน นมัสการ พระพุทธรูป ที่แท่นหมู่บูชา เริ่มพิธีโดยการ สวดมนต์ ตามด้วยเจิม หนังสือเพื่อ ความเป็น สิริมงคล หลังจากนั้น กล่าวคาถา ไหว้ครู และวรรคแรก ของคำไหว้ครู เมื่อกล่าว คำไหว้ครู เสร็จแล้ว ให้ว่าคาถา ไหว้ครู ตอนท้าย ตัวแทน นักเรียน กล่าวคำ ปฏิญาณตน ให้ตัวแทนของ แต่ละห้อง นำพานไปให้คุณครู แต่ละท่าน

วันครู

สำหรับในวันครู (วันที่ 16 มกราคม ของทุกปี) เป็นวันที่มี การจัดพิธีไหว้ครู อีกอย่างหนึ่ง ผู้ร่วมงาน คือ บรรดาครูบาอาจารย์ ที่สอนนักเรียน ในปัจจุบัน มาร่วมไหว้ครู เพื่อรำลึกถึง บูรพาจารย์ ผู้ประสิทธิ์ประสาท วิชาการให้ และมีการท่องบท ไหว้ครู เป็นภาษาบาลี อาจมีครูอาวุโส เป็นประธานในงานด้วย

No Comments

Leave a Comment